Belangrijkste bevindingen

Uit het onderzoek, gebaseerd op systematisch literatuuronderzoek en aanvullende praktijkbevindingen, komen deze bevindingen naar voren:

• Acceptatie door patiënten: de beschikbare bevindingen over de acceptatie van de toepassingen door patiënten zijn overwegend positief, hoewel hierover nog beperkt inzicht beschikbaar is. Factoren zoals cognitief vermogen, taalvaardigheid, leeftijd, ernst van de symptomen en comorbiditeit spelen daarbij een rol.

• Effectiviteit: digitale zelfzorgtoepassingen voor draaiduizeligheid laten in meerdere landen consequent positieve effecten zien. In alle onderzoeken verminderen de duizeligheidsklachten sterker in de interventiegroepen dan in de controlegroepen, vooral in de eerste drie tot zes maanden. Over het geheel genomen is de interventie effectief, vooral voor vermindering van symptomen op de korte termijn.

• Effect op lange termijn: de verbeteringen blijven behouden bij patiënten die een digitale zelfzorgtoepassing hebben gebruikt. De verschillen met gebruikelijke zorg verdwijnen op langere termijn doordat ook de controlegroep verder herstelt. De langetermijnresultaten blijven stabiel en klinisch relevant.

• Veiligheid: in alle onderzochte studies zijn geen negatieve bijwerkingen gemeld, ook niet bij varianten met Virtual Reality en Exergaming. De interventies worden als veilig beschouwd.

• Kosten: economische analyses zijn beperkt beschikbaar en beperkt vergelijkbaar. Er zijn aanwijzingen dat digitale toepassingen potentieel kostenbesparend kunnen zijn, maar omdat het om analyses op basis van inschattingen gaat, is dit nog niet eenduidig vastgesteld.

Waarom digitale zelfzorg bij draaiduizeligheid waardevol is voor de zorg

Voor patiënten zit de meerwaarde vooral in het vergroten van de eigen regie. Zij kunnen ook buiten de spreekkamer actief met hun klachten aan de slag, wat de zelfredzaamheid bevordert, en worden richting herstel begeleid doordat informatie gedoseerd wordt aangeboden en zij gemotiveerd blijven.

Een patiënt verwoordt het zo:

“Het voelde goed om zelf iets te kunnen doen aan mijn klachten, in plaats van af te wachten.”

Voor zorgprofessionals biedt het proces potentiële toegevoegde waarde in de vorm van mogelijke verlichting van de werkdruk, efficiëntiewinst in de consultvoering en het ontzorgen van de keten, doordat verwijzingen naar specialisten of fysiotherapeuten in sommige gevallen voorkomen kunnen worden. Dit vraagt wel dat zorgprofessionals bekend zijn met de toepassing en weten wanneer deze passend kan worden ingezet.

Hoe de IZA-partijen tot een gedragen rapport komen

Het rapport komt tot stand via een combinatie van technische toetsing, literatuuronderzoek en praktijkervaringen. Voor draaiduizeligheid is de toepassing Vertigo Training positief getoetst op onder meer veiligheid, effectiviteit, gebruiksvriendelijkheid, informatiebeveiliging en implementatieondersteuning. Het literatuuronderzoek is uitgevoerd op basis van een gezamenlijk opgesteld meetplan met indicatoren binnen de domeinen toegankelijkheid, kwaliteit, kosten en duurzaamheid. Voor de opschalingsanalyse is gebruikgemaakt van een interview met een huisarts, een digitale vragenlijst, een focusgroep met patiënten en aanvullende literatuur.

Dit proces binnen Digizo.nu is mogelijk gemaakt dankzij de samenwerking en steun van de betrokken partijen, in alfabetische volgorde: InEen, Landelijke Huisartsen Vereniging, Nederlands Huisartsen Genootschap, Patiëntenfederatie Nederland en Zorgverzekeraars Nederland.

Wat dit betekent voor zorgorganisaties die willen starten of al werken met digitale zelfzorg bij draaiduizeligheid

Met de positieve toetsing van Vertigo Training is de basis gelegd om de toepassing verantwoord in te zetten en op te schalen binnen de huisartsenzorg. Het rapport biedt handvatten om daarbij de juiste keuzes te maken. Tegelijk laten de resultaten zien dat effecten kunnen verschillen per toepassing en doelgroep, waardoor voorzichtigheid geboden is bij generalisatie naar de gehele Nederlandse praktijk, en dat digitale zelfzorg in de praktijk nog beperkt structureel wordt ingezet.

Implementeren van digitale en hybride zorg is in de basis vooral een veranderkundig vraagstuk, niet alleen een technisch project. Voor verdere opschaling zijn een aantal randvoorwaarden van belang: gerichte scholing en informatievoorziening voor zorgprofessionals, zodat onbekendheid met de toepassing wordt weggenomen, een duidelijke positionering van digitale zelfzorg binnen het zorgpad, technische integratie in bestaande informatiesystemen zoals Thuisarts.nl en het HIS, en een structurele oplossing voor de bekostiging. De financiering van de digitale gezondheidstoepassingen, waaronder Vertigo Training, wordt op dit moment georganiseerd binnen een pilot vanuit Zorgverzekeraars Nederland, waarmee ervaring kan worden opgedaan richting een toekomstbestendig financieringsmodel.

Onderdeel van een reeks over digitale zelfzorg in de huisartsenzorg

Vertigo Training vormt samen met Untire en URinControl de kern van het Nederlandse DiGA-initiatief. Digizo.nu onderzocht deze processen in samenhang. Naast dit rapport over draaiduizeligheid zijn er ook rapporten over digitale zelfzorg bij vermoeidheid na kanker en bij urine-incontinentie bij vrouwen.

🔗 Procespagina en rapport: digitale zelfzorg bij vermoeidheid na kanker
🔗 Procespagina en rapport: digitale zelfzorg voor urine-incontinentie bij vrouwen

Verdieping en procespagina

Het volledige rapport en de technische rapportage staan op de procespagina van Digizo.nu.

🔗 Procespagina en rapport: digitale zelfzorg bij draaiduizeligheid